Rob Stuart: integratieve therapeut/counselor in Utrecht
Pas op de leeftijd van 50 vond ik mijn ware roeping: werken als therapeut. Van kinds af aan hadden mensen mij hun problemen toevertrouwd, aanvoelend dat ze serieus genomen zouden worden, zonder (voor)oordeel. Nu, op mijn 68ste, heb ik 14 jaar ervaring met werken met individuele volwassenen en koppels in liefdesrelaties.
De kernkwaliteit van de therapeut is empathie: zich afstemmen op de essentie van de cognitieve belemmeringen en het emotionele lijden van cliënten, en vervolgens met ze samenwerken zodat ze hun problemen omtoveren in kansen voor succes, voldoening en geluk. Een effectieve therapeut heeft ook de nodige kennis, ervaring, inzichten en besluitvaardigheid om cliënten met uiteenlopende persoonlijkheden en achtergronden te begeleiden bij het nemen van concrete stappen richting hun doelen.
In plaats van een ‘professioneel afstandelijke’ klinisch behandelaar, geloof ik dat mensen die vastzitten en lijden een fellow traveller nodig hebben die niet afkerig is van hun pijn en duisternis, die warm en empathisch luistert, en die helen, leren en groeien aanmoedigt. Cliënten willen begrepen worden op hun eigen voorwaarden door een zorgverlener die vanuit het hart spreekt met een heldere visie op wat hij in hen ziet, hen confronteert wanneer nodig, maar hen nooit veroordeeld. Dit laatste staat zelfcompassie en zelfontdekking in de weg. Mijn head-and-heart work richt zich steeds meer op zelfliefde en zelfzorg aanleren, in plaats van op diagnose en behandeling.
Ik ben geboren in Yorkshire in 1958 en groeide op in Warwickshire — bakermat van Shakespeare en Tolkien. Mede door het voorbeeld van mijn ouders, die zich graag inzetten voor het welzijn van anderen, leerde ik dat inzicht verkrijgen in wat medemensen drijft en wat hen tegenhoudt veel interessanter is dan wedijveren om te winnen. Die essentiële levensles werd bekrachtigd – in negatief opzicht – door de ouderwetse en elitaire jongensschool waar ik op zat: traditioneel, hiërarchisch en op concurrentie en (lijf-)straf gericht, in plaats van warm, empathisch en koesterend. Ik werd als ‘goed Christen’ grootgebracht maar ontwaakte uit het geloof toen ik 13 was. Desondanks bleef het barmhartige en geweldloze voorbeeld van Jezus’ levensverhaal mij inspireren. In mijn tienerjaren leerde ik van prominente Engelse socialisten zoals George Orwell en Tony Benn dat solidariteit met anderen en werken voor het algemeen belang waardigheid en betekenis aan het leven geven.
Ik kwam voor het eerst naar Nederland in 1980. Kort daarvoor was ik gezakt voor het laatste jaar van mijn ingenieursopleiding, doordat ik te intensief aan het feesten was! In het niet zo Verenigde Koninkrijk onder Margaret Thatcher heerste er grote werkloosheid, maar hier in Nederland lagen de banen voor het oprapen. Met zijn ruimdenkende en tolerante attitudes leek het wel een paradijs! Mijn plan was om in Nederland zoveel mogelijk te sparen en dan over land naar India te reizen. Ik kwam echter op een zijspoor terecht, dankzij de liefde. Ik viel voor een aantrekkelijke en intrigerende jonge Nederlandse vrouw die meer geïnteresseerd was in Afrika. Wij ontdekten een gedeelde passie voor ontwikkelingssamenwerking. Dit motiveerde mij om terug te keren naar Engeland en cum laude af te studeren. Vervolgens reisden we negen maanden over land door Afrika, waarna we drie jaar lang werkten op een technische middelbare school in het prachtige noorden van Tanzania, aan de voet van de vulkaan Kilimanjaro, de hoogste berg van Afrika.
Daar leven en werken was uitdagend en vol dilemma’s. De wijdverspreide armoede, corruptie, rivaliteit en achterdocht was fnuikend voor de vooruitgang. Ook was er de onzichtbare dreiging van geweld. Om een lang verhaal kort te maken: eind jaren tachtig keerde ik terug naar Nederland met een flinke cultuurschok, gedesillusioneerd door de mensheid en met mijn relatie in een fatale crisis.
Chronisch angstig en depressief met slapeloosheid en suïcidale ideaties zat ik 18 maanden lang werkeloos in een ‘wachtgeldregeling’. Groepstherapie bij Hans Knibbe (stichter van de School voor Zijnsorientatie te Utrecht) hielp mij om mijn opgekropte emoties los te maken. Dankzij bio-energetica, psychodrama, geleide fantasie en Gestalt kwam ik langzaam maar zeker terug naar mijn echte zelf en voelde ik me weer geaard en in het hier en nu aanwezig. In latere stadia van mijn lange en kronkelige helende reis bleken transactionele analyse, mindfulness en integratieve psychotherapie effectief te zijn. Van mijn eigen ervaringen met angst en depressie, weet ik hoe heftig het kan zijn om mentaal en emotioneel met jezelf in de knoop te liggen, om je machteloos te voelen, om dringende behoefte te hebben aan een hulpverlener die je begrijpt en je in beweging kan brengen.
Nadat ik mijn balans en vitaliteit had teruggevonden, experimenteerde ik gedurende twee decennia met diverse beroepen, waaronder technisch schrijven, wetenschapsvoorlichting, vertalen en redigeren, radiojournalistiek, mensenrechtenwerk, en algemeen en academisch Engels doceren. Ondanks mijn successen ontbraken roeping en passie. Pas op mijn 50ste kwam ik tot de ontdekking dat ik therapeut wilde worden. De trigger? De messteek van jaloezie die ik voelde toen een vriendin mij vertelde dat zij van plan was om een opleiding tot integratieve therapeut te volgen. Eindelijk zag ik weer een richting in mijn leven: de vele uitdagende en pijnlijke ervaringen bleken voorbereidende functies te hebben!
In 2012 rondde ik mijn beroepsopleiding tot integratieve therapeut voor volwassenen af aan de Nederlandse Academie voor Psychotherapie te Amsterdam. Het was beslist geen makkelijke maar wel een enorm verrijkende leerervaring die mijn eigen persoonlijke ontwikkeling een grote impuls gaf. Daarna deed ik een éénjarige vervolgopleiding in de integratieve relatietherapie.
Iedereen kan baat hebben bij integratieve therapie, counseling en/of coaching, die ik beschouw en ervaar als de sleutel tot persoonlijke ontwikkeling. Mensen die mentaal, emotioneel en/of spiritueel lijden moeten niet gestigmatiseerd maar aanvaard, begrepen en aangemoedigd worden. De integratieve zienswijze en aanpak vormen daarvoor de optimale omgeving.
Sinds de oprichting van mijn onafhankelijke privé praktijk voor integratieve therapie, counseling en coaching, heb ik duizenden uren ervaring opgedaan in het begeleiden van individuen en koppels met allerlei soorten problematiek. Telkens weer ontroert en inspireert het me om te zien hoe, door moedig en eerlijk zelfonderzoek te doen en door het zelfhelend vermogen van de psyche te mobiliseren, mijn cliënten erin slagen hun cognitieve en emotionele toestand positief te transformeren: van angstig, neerslachtig en met zichzelf worstelend tot kalm, vitaal en zelfverzekerd. Als zij dat kunnen, kunt u het ook!